In teelt van anthurium en phalaenopsis worden veelal één tot drie doeken gebruikt. De hoeveelheid doeken hangt af van de ligging van de kwekerij en het type kas.

Één schermdoek

Wanneer er gekozen wordt voor één doek zijn de volgende overwegingen van belang:

In landen met winters met voldoende daglengte en niet kouder dan 0 graden is de combinatie zonwering en energiebesparing een goede. Een nadeel is wel dat je bij mooie dagen altijd met een schermkier moet werken om geen te hoge temperatuur in de kas te krijgen!

Bij een lagere buitentemperatuur en minder zoninstraling is het energiedoek een betere optie omdat deze relatief weinig licht weg schermt en op de dag dus meer dicht gehouden kan worden.

Krijten voor zonwering is in beide gevallen een goede optie in de  warme zomermaanden.

Twee schermdoeken

Als er gebruik wordt gemaakt van twee doeken dan is het veelal een combinatie van een energiedoek en een zonwerend doek. Het zonwerend doek kan uitgevoerd zijn in dichte bandjes en open bandjes.

Open bandjes

Het voordeel van de open bandjes is dat het doek geheel gesloten kan worden bij zonnig weer, waarbij onder het doek een mooi vlak klimaat gerealiseerd kan worden. Het grote nadeel is dat de energiebesparing bij dit doek veel  lager is ten opzichte van een doek met gesloten bandjes. Het zonnedoek kan ook variëren in schermpercentage. Hoe lager het schermpercentage, hoe meer krijt er gebruikt dient te worden.

Gesloten bandjes

Het doek met gesloten bandjes heeft dus het voordeel in de winterperiode. Je kunt een zelfde temperatuur realiseren met een lagere buis, waardoor de plant bij met name koude nachten (<0°C buiten) een beter microklimaat behoudt. Bij telers die in het voorjaar sneller willen telen, kan een gesloten doek voordelig zijn. De temperatuur kan men dan aanhouden, zonder extreem veel te verstoken. Een nadeel is uiteraard het zomerklimaat.

Door de dichte structuur dien je het doek altijd op een kier te houden, omdat er weinig tot geen warmte wordt afgevoerd door het doek heen. Hierdoor kan de temperatuur behoorlijk oplopen. Bij een dicht doek heb je hierdoor wat meer krijt nodig. Dit kan bij een matig voorjaar/zomer tot een hoger energieverbruik leiden!

Zonwerend diffuus doek

Het is ook mogelijk te kiezen voor een zonwerend diffuus doek. Qua zonwering is het vergelijkbaar met de Tempa en Solara doeken. Het voordeel is dat dit doek het licht diffuser maakt, waardoor het licht beter in het gewas doordringt. Hierdoor wordt het temperatuurverschil tussen het bovenste en onderste blad kleiner, waardoor de plant beter kan doorgroeien. Dit levert uiteindelijk meer groeirendement op, maar hoeveel precies is nog onduidelijk. Een nadeel van deze diffuse schermen is dat deze doeken beduidend minder energie besparen dan zonnedoeken met dichte bandjes!

Voor gebieden met een gematigde winter en warme zomer is een energiedoek met een open zonnedoek de beste optie. In landen met een koude winter en gematigde/warme zomer is een zonnedoek met de gesloten bandjes de beste optie.

Drie schermdoeken

Als er drie doeken gebruikt worden, is het meestal de combinatie van een plastic (vast of beweegbaar) doek met een energie- en een zonnedoek. Een andere combinatie is een energiedoek met twee zonnedoeken.

Bij de combinatie van een plastic doek, energiedoek en zonnedoek kan het krijten met een zonwerend krijt nuttig zijn omdat de temperatuur in de kas anders teveel kan oplopen. Bij een energiedoek met twee zonnedoeken loopt de temperatuur minder op, waardoor het niet noodzakelijk is om te krijten. De enige reden om bij deze combinatie te krijten is als er stroken licht in de kas zijn. Dit zou middels een diffuse coating weggewerkt kunnen worden.

Een andere combinatie die mogelijk is, is die van energiedoek, diffuus doek met open bandjes en een aluminium doek met dichte bandjes. Hiermee bespaart u de meeste energie en wordt de zon maximaal geweerd. Daarnaast kan op bovenstaande manier goed met een PAR regeling (regeling waarbij schermen gestuurd worden op de gemeten PAR-lichtwaarde in de kas) gewerkt worden, doordat er met de twee zonnedoeken variabel geschermd kan worden.

De laatste mogelijkheid is om te werken met een energiedoek als onderdoek in combinatie met twee doeken op één dradenbed (duo schermen). Dit kan een diffuus zonnedoek zijn in combinatie met een zonnedoek met dichte bandjes. Een voordeel is dat een diffuus doek minder licht tegenhoudt ten opzichte van een dicht zonnedoek, zodat het mogelijk is variabel te schermen. Een voorbeeld hiervan is 50% diffuus zonnedoek en 50% zonnedoek (Tempa).

Door bovenstaande combinatie kunt u optimaal profiteren van de voordelen in winter en zomer. Door de constructie van twee doeken op hetzelfde dradenbed, voorkomt u dat er op de tralie een extra (niet goed sluitend) scherm gemonteerd dient te worden.

Bovenstaand artikel geeft u meer inzicht in krijten, coaten en schermkeuze.

Dit artikel is in samenwerking met Bureau IMAC tot stand gekomen. Mocht u meer over dit onderwerp willen weten, dan kunt u contact opnemen met Bureau IMAC.